شیمی کانی‌های توده گرانیتوئیدی قلای‌لان (جنوب‌غرب قروه، کردستان) و برآورد شاخص‌های فیزیکوشیمیایی آن

نویسنده

چکیده

توده گرانیتوئیدی قلای‌لان در جنوب‌غرب قروه (کردستان) در پهنه سنندج-سیرجان واقع شده است. بر اساس مطالعات سنگ‌نگاری، این توده از سه واحد سنگی شامل: دیوریت، گرانیتوئید و گرانیت پورفیری تشکیل شده است. این سنگ‌ها به طور عمده متشکل از: پلاژیوکلاز، آلکالی‌فلدسپار، کوارتز و آمفیبول است. برخی پلاژیوکلازها دارای منطقه‌بندی ترکیبی و بافت راپاکیوی هستند. نتایج ریز پردازش الکترونی بیانگر آن است که دامنه ترکیب پلاژیوکلازها از 14 تا 50 درصد آنورتیت (کمترین مقدار در گرانیت‌ها) تا 4/41 تا 58 درصد آنورتیت (در دیوریت‌ها) در نوسان است. داده‌های تجزیه نقطه‌ای در مورد آمفیبول‌ها حکایت از برخورداری آنها از ترکیب منیزیوهورنبلند دارد که با سرشت I بودن ماگما سازگار است. به کارگیری دما-فشارسنج‌های مختلف (برای مثال: محتوای Al در هورنبلند و زوج پلاژیوکلاز-هورنبلند) بیانگر فشار حدود 1 تا 3/3 کیلوبار و دمای690 تا 804 درجه سانتیگراد برای این توده نفوذی است. بازتاب این تغییرات در رشد کانی‌هایی مانند: پلاژیوکلازهای درشت‌بلور در گرانیت پورفیری به طور کامل مشاهده می‌شود. به علاوه، حضور پلاژیوکلازهای منطقه‌بندی شده تأییدی بر وجود تغییرات H2O در زمان تبلور و جایگیری ماگما در عمق کمتر از 8 کیلومتری سطح زمین است. با توجه به ترکیب هورنبلند مذاب سازنده توده نفوذی قلای‌لان از میزان فوگاسیته اکسیژن بالایی برخوردار بوده که ویژگی‌های کانی‌شناسی و نیز محیط تکتونیکی توده قلای‌لان (فرورانش در حاشیه فعال قاره‌ای) مؤید این موضوع هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Mineral chemistry of the granitoid Ghalilan body (SW-Qorveh, Kurdistan) and its estimates of physicochemical parameters

نویسنده [English]

  • Ashraf Torkian
چکیده [English]

The Ghalilan granitoid pluton is located in SW- of Qorveh and in the Sanandaj-Sirjan zone. Based on petrographic studies, the body includes three rock units, composing of granitoid, porphyritic granite and diorite. These rocks are mainly composed of plagioclase, alkali-feldspar, quartz and amphibole. The composition of the studied plagioclase is An 14-50 (the minimum value in granite) to An 41.4-58 (the maximum value in diorite) and some samples display normal zoning and rapakivi texture. The results of electron microprobe analysis (EMPA) indicate the amphiboles studied are magnesio hornblende in composition implying I-type nature of magma. Application of different barometers and thermometers (e.g. Al-in-Hornblende, Plagioclase-Amphibole) exhibits a pressure of ~ 1 to 3.3 kbar and temperatures of 690-804°C for the intrusion. The reaction of these variations is reflected by the growth of minerals such as large zoned plagioclase crystals in the porphyrtic granites. In addition, the presence of the zoned plagioclase implies the PH2O variations at the time of crystallization and emplacement of the magma in the depth of ~8 km. The composition of hornblendes suggests their formation in high oxygen fugacity condition, which is in accordance with their mineralogical characteristics and tectonic setting of Ghalilan body (subduction in active continental margin).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mineral Chemistry
  • Sanandaj-Sirjan zone
  • Geothermometry
  • Geobarometry
  • granitoid
  • Qorveh
  • Sanandaj
  • Sirjan zone