ژئوشیمی سنگ‌های آتشفشانی بزوداغی ارومیه ماگماتیسم آداکیتی در کمربند ماگمایی ارومیه-دختر

نویسنده

گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

چکیده

ارتفاعات بزوداغی در غرب دریاچه ارومیه و در شمال‌شرق شهرستان ارومیه قرار دارد. در این ناحیه گنبد آتشفشانی منفردی با انواع محصولات پیروکلاستیک و ترم‌های اسیدی تا حدواسط مشاهده می‌شود که داسیت غالب‌ترین ترکیب آن است. کانی‌های اصلی این واحد شامل: پلاژیوکلاز و آمفیبول است که در یک متن میکرولیتی تا شیشه‌ای جاگرفته‌اند. با بررسی‌های ژئوشیمی مشخص شد این سنگ‌ها از نوع داسیت بوده و سرشت کالک‌آلکالن با پتاسیم متوسط تا شوشونیتی دارد. نسبت LREE/HREE در این سنگ‌ها بالا است (La N/Yb N حدود 20). این سنگ‌ها از HFSE، HREE و TNT فقیر بوده و در مقابل از LILE و به ویژه Sr غنی هستند. جایگاه تکتونیکی مرتبط با قوس و نقش مهم پوسته در تولید ماگما از دیگر نتایج به دست آمده است. این داسیت‌ها، آداکیت از نوع HSA بوده و ماگمای مولد آن در اثر ذوب بخشی قطعه اقیانوسی فرورونده (با ترکیب اکلوژیتی) و رسوبات روی آن در مرحله پس برخوردی پدید آمده است. ویژگی‌های ژئوشیمیایی اعلام شده برای آداکیت‌ها در متون زمین‌شناسی برای نمونه‌های منطقه بزوداغی صادق است از قبیل: Al2O3>15%، MgO56% و Sr>400 ppm و غنای آنها از LILE و LREE و تهی‌شدگی از HREE و Y و نسبت بالای La/Yb>20 و Sr/Y>40.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Geochemistry of Bezow-Daghi volcanic rocks, Urmia adakitic magmatism in the Uromieh-Dokhtar magmatic belt

نویسنده [English]

  • Monir Modjarrad
Department of Geology, Faculty of Sciences, Urmia University, Urmia, Iran
چکیده [English]

The Bezow-Daghi area is located in the west side of Urmia Lake and northeast of Urmia Town. In the area an individual volcanic dome is observed which is accompanied by different pyroclastic and volcanic products (acidic to intermediate composition) mainly dacite. The major minerals are plagioclase and amphibole set in the microlitic to hyaline matrix. Geochemical studies show that the rocks are dacite with high potassic calc-alkaline to shoshonitic affinity. LREE/HREE ratio is high (La N/Yb N≈20). Depletion in HREE, HFSE and TNT contrary to LILE and Sr enrichment and VAG setting are the significant features of these rocks. Detail investigations on the rocks studied confirmed that the dacites are HSA type adakite and its magma is generated as a result of partial melting of subducted slab (eclogite) and overlying sediments during post-collisional period. All geochemical characteristics reported for adakite, in the petrologic literatures, are well consistent with those of Bezow-Daghi adakites i.e. Sr>400 ppm, MgO15% and SiO2>56%, enrichment in LREE and LILE, depletion in HREE and Y and high ratio of La/Yb>20 and Sr/Y>40.

کلیدواژه‌ها [English]

  • dacite
  • Post-collision
  • adakite
  • Bezow-Daghi
  • Geochemistry
  • Post
  • collision
  • Bezow
  • Daghi
  • Urmia
  • Central Iran zone