دانشگاه اصفهان پترولوژی 2228-5210 9 1 2018 05 22 Petrology, geochemistry and tectonic setting of alkaline mafic rocks in the Jalal Abad area in the NW of Zarand (Kerman Province): Evidence for Paleo-Tethys rifting in the Central Iran سنگ‏‌شناسی، زمین‏‌شیمی و خاستگاه زمین‏‌ساختی سنگ‏‌های آلکالن در منطقه جلال‏‌آباد زرند (استان کرمان): نشانه‌هایی از کافت‏‌زایی پالئوتتیس در ایران مرکزی 1 20 22515 10.22108/ijp.2017.82006 FA یوسف وصالی دانشکده زمین‌شناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران داریوش اسماعیلی دانشکده زمین‌شناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران فاطمه سپیدبر دانشکده زمین‌شناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران مریم شیبی دانشکده زمین‌شناسی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران شجاالدین نیرومند دانشکده زمین‌شناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران Journal Article 2016 06 12 The Jalal Abad region lies within the southern sector of Posht Badam block near to Jalal Abad, Najaf Abad iron deposits. In this region, several mafic intrusions and associated dyke and sills were intruded within the volcano-sedimentary unit of Rizu series and magnetite veins producing a narrow contact metamorphic aureole and overlain by Desu Series dolomites. These intrusion massives include irregular coarse- grained gabbro- diorites stocks and several NW-SE-trending basaltic dykes and sills. Petrographical and geochemical studies on the Jalal Abad mafic units reveal that they are alkaline in nature and based on the tectonic discrimination diagrams are grouped in alkaline basalts field of the intra-continental rift setting. They display LREE enrichment and HREE depletion, and significant enrichment in LILE in comparison to HFSE and HREE. Compositionally, they resemble modern OIB and the Hawaiian alkaline basalts. Magmas of these OIB-type and alkaline rock associations formed from partial melting of garnet- lherzolite facieses in the plume source, during the rift-drift and seafloor spreading evolution of the Proto-Tethys oceanic lithosphere during the Ordovician through Silurian periods. منطقه جلال‏‌آباد در شمال‏‌باختری شهر زرند در استان کرمان جای دارد. این منطقه بخشی از جنوب‌خاوری بلوک پشت‏‌بادام است و با دارا‏‌بودن کانسار مهم آهن، از بخش‏‌های مهم در کمربند سنگ ‏‌آهن ایران مرکزی به‌شمار می‏‌رود. در سراسر این منطقه، توده‏‌های آذرین درونی فراوان مافیک، با ترکیب دیوریت-گابرو و هم‌ارز‌های بیرونی آنها، شامل دایک‏‌های بازالتی، درون سنگ‌های آتشفشانی-رسوبیِ سری‏‌های ریزو تزریق شده‌اند و رویداد دگرگونی همبری در این سنگ‌ها را در پی داشته‌اند. برپایه بررسی‌های سنگ‏‌نگاری و زمین‏‌شیمیایی و از دیدگاه ترکیبی، این سنگ‌ها دربردارندة سه دسته سنگیِ گابرو، دیوریت و بازالت هستند. بررسی‏‌های زمین‏‌شیمیایی نشان‏ می‌دهند ماگمای سازنده سنگ‏‌های بررسی‏‌شده آلکالن سدیک بوده است. برپایه ویژگی‏‌های زمین‏‌شیمیایی (مانند: غنی‏‌شدگی از عنصرهای بزرگ‏‌یون و عنصرهای ‏‌خاکی نادر سبک، همراه با تهی‏‌شدگی در عنصرهای خاکی نادر سنگین)، این سنگ‌ها در نمودارهای بهنجارشده در برابر ترکیب گوشته نرمال و بازالت‏‌ جزیره‌های اقیانوسی، همانند مجموعه بازالت‏‌های آلکالن پهنه‌های درون‌صفحه‏‌ای یا OIB‏‌ های امروزی و بازالت‏‌های آلکالن هاوایی هستند. کاربرد نمودارهای گوناگون برای شناسایی خاستگاه زمین‌ساختی نشان‏‌دهندة پیدایش این سنگ‌ها در پی خیزش و ذوب‏‌بخشی پلوم گوشته‏‌ای در محدوده گارنت لرزولیت و در پهنه کافت درون‌صفحه‏‌ای، هنگام بازشدگی پالئوتتیس در اردوویسین تا سیلورین است. https://ijp.ui.ac.ir/article_22515_6e601cae690aab0cb6cba1bcefd51076.pdf