دانشگاه اصفهان پترولوژی 2228-5210 9 4 2019 02 20 Petrogenisis of Mafic- intermediate Magmatism, East of Sanandaj; A New approach with careful monitoring of geochemical evidences پتروژنز ماگماتیسم مافیک- حد واسط خاور سنندج: رهیافتی نو با پایش موشکافانه شواهد زمین‌شیمیایی 111 132 23155 10.22108/ijp.2018.110126.1080 FA ساناز یاجم بخش زمین‌‌شناسی دانشگاه پیام نور، صندوق پستی 3697-19395، تهران، ایران؛ تلفن – نمابر: 34653004 013 Journal Article 2018 03 13 The East Sanadaj magmatic rocks of the northern Sanandaj-Sirjan Zone, part of Zagros Orogen, comprise several intrusive bodies that were generated during northeastward subduction of Neo-tethys beneath the Iranian sector of the Eurasian plate. From the east Sanadaj to Galali, mafic- intermediate intrusions of Late Jurassic age, have significant out crops in Kangareh, Saranjianeh, Ghorveh, Shanevareh and Galali. These rocks are calc-alkaline, metaluminous (ASI=0.51-0.95) and mostly magnesisan. As SiO2 increases, the chemistry of rocks changes to ferroan and high-K. These rocks present enrichment of LILE relative to HFSE, the low LREE/HREE fractionation ((La/Lu)N=1.5-14.6) considerably flatter chondrite-normalized REE profiles, Eu positive anomaly (Eu/Eu*= +0.63-+3.75). Primitive features of Sr - Nd isotopes Combined with HFSE and REE ratios, as source indicators, prove the mantle derived magma as a source of these rocks. Geochemical modelings indicate mafic- intermediate rocks of east Sanadaj, originated from spinel lherzolithic magma with hydrous components such as amphibole. Fractionation of these hydrous minerals have important role in evolution of magma. The combined monitoring of geochemical data and REE patterns, isotopic data were performed in order to unravel the compositional changes from calc-alkaline-magnesisn rocks to high alkaline-ferroan rocks of this area. The results denied bimodality of source magma and confirmed the important role of differentiation in magma evolution. سنگ‌های ماگمایی شرق سنندج در شمال پهنه سنندج- سیرجان، بخشی از کوهزاد زاگرس، شامل چندین توده نفوذی است که در حین فرورانش روبه‌ شمال‌شرق پوسته اقیانوسی نئوتتیس به‌زیر بخش ایرانی پلیت اورازیا پدید‌آمده‌اند. از شرق سنندج تا گلالی، سنگ‌های مافیک - حدواسط به سن ژوراسیک پسین رخنمون‌هایی قابل‌توجه در توده‌های کنگره، سرنجیانه، بلبان‌آباد، قروه، شانوره و گلالی به‌خود اختصاص‌داده‌اند. این سنگ‌ها، کالک‌آلکالن، متاآلومین (51/0-95/0= ASI) و بیشتر مگنزین هستند. با افزایش محتوای سیلیس، شیمی سنگ‌ها به سمت سنگ‌های فروئن و پتاسیم بالا تغییر می‌یابد. غنی‌شدگی نسبی از عناصر LIL نسبت به HFS، میزان کم تفریق‌یافته‌گی از عناصر REE ) 6/14- 5/1 ((La/Lu)N=، الگوی هموار، بدون تهی‌شدگی و غنی‌شدگی در نمودارهای هنجار‌شده نسبت به کندریت و آنومالی مثبت یوروپیوم (75/3 +63/0(Eu/Eu*= + نشان می‌دهند. ویژگی‌های اولیه‌ی ایزوتوپ‌های Nd Sr- و نسبت عناصر HFS و REE، به‌عنوان شاخصی برای تعیین‌ ماهیت منشا ماگما، موید منشاگیری این سنگ‌ها از مذاب گوشته‌ای‌ هستند. مدل‌سازی‌های ژئوشیمیایی نشان می‌دهد که سنگ‌های مافیک شرق سنندج از ماگمای مادر گوشته‌ای با ترکیب اسپینل لرزولیتی منشا گرفته‌اند که دارای اجزای آبدار مانند آمفیبول بوده‌است. تفریق این کانی‌های آبدار نقش مهمی در تحولات ماگمای مادر این سنگ‌ها داشته‌است. رمزگشایی از تغییر ویژگی‌های ژئوشیمیایی سنگ‌ها از کالک‌آلکالن و به شدت مگنزین به نمونه‌های آلکالی‌بالا و آهن‌دار با پایش تلفیقی مجموعه‌ای از ویژگی‌های ژئوشیمیایی، الگوی عناصر نادر خاکی و داده‌های ایزوتوپی صورت گرفت. نتیجه این پایش، ضمن رد دومنشایی بودن ماگمای مافیک - حدواسط، موید نقش مهم تفریق ماگمایی به عنوان یکی از مهمترین فاکتورهای تاثیرگذار بر تحول ماگمای مادر می‌باشد. https://ijp.ui.ac.ir/article_23155_c1646561e37705bf2ab2e91c71c98481.pdf