دانشگاه اصفهان پترولوژی 2228-5210 9 4 2019 02 20 Geochemistry, petrogenesis and tectonic setting of volcanic rocks North Qazvin (Western Alborz) ژئوشیمی، پتروژنز و جایگاه زمین ساختی سنگ های آتشفشانی شمال قزوین (پهنه البرز باختری) 171 188 23555 10.22108/ijp.2018.108750.1066 FA ایمان منصف دانشکده علوم زمین، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، زنجان، ایران فرزانه خادمیان دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران محمد رهگشای دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران علیرضا جعفری راد دانشکده علوم زمین، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران Journal Article 2018 02 13 The magmatic activities in north Qazvin, as a part of the Western Alborz zone, contain a sequences of volcanic lavas associated with pyroclastic rocks with Eocene age. According to petrographical investigations, volcanic lavas are basalt, basaltic andesite, pyroxene andesite, trachy-andesite, dacite and rhyolite. The texture of these rocks is more porphyritic with fine-grained groundmass including plagioclase, clinopyroxene, quartz, alkali feldspar, amphibole and biotite minerals. On the basis of geochemical features, all samples show high-K calc-alkaline to shoshonitic affinities. Also, these rocks are enriched in LREE and LILE, and depleted in HFSE characteristic of calc-alkaline series in subduction-related environment. Petrogenesis indicate that the mafic lavas have been derived from 5 to 10 % partial melting of enriched garnet lherzolite mantle source. Qazvin volcanic lavas have moderate Nb/Yb and Ta/Yb ratios indicative of an enriched mantle source compositions (e.g., E-MORB). Furthermore, these lavas have high values of Th, U and Pb consistent with slab-related sediments and/or crustal contamination in their mantle source. توالی ماگماتیکی در ناحیه شمال قزوین بخشی از پهنه ساختاری البرز باختری بوده که دربرگیرنده توالی از گدازه های آتشفشانی همراه با سنگ های آذرآواری باسن ائوسن است. بر اساس مطالعات سنگ‌شناسی، واحدهای آتشفشانی منطقه شامل بازالت، آندزیت بازالتی، پیروکسن آندزیت، تراکی آندزیت، داسیت و ریولیت است. بافت اصلی این سنگ‌ها پورفیری با زمینه دانه‌ریز بوده که از کانی‌های اصلی پلاژیوکلاز، کلینوپیروکسن، کوارتز، آلکالی فلدسپار، آمفیبول و بیوتیت تشکیل یافته است. با توجه به نمودارهای ژئوشیمیایی، این نمونه‌ها در محدوده سری ماگمایی کالک آلکالن پتاسیم بالا تا شوشونیتی واقع می‌شوند. همچنین، سنگ‌های آتشفشانی منطقه غنی‌شدگی در عناصر نادر خاکی سبک (LREE) و عناصر لیتوفیل بزرگ یون (LILE) و تهی شدگی در عناصر با میدان پایداری بالا (HFSE) نشان می‌دهند که این خصوصیات از ویژگی‌های سنگ‌های کالک آلکالن محیط های مرتبط با فرورانش است. بررسی های پتروژنز نشان داد که گدازه های مافیک از ذوب بخشی 5% تا 10% یک گوشته غنی شده گارنت لرزولیتی حاصل شده است. گدازه های آتشفشانی قزوین دارای مقادیر متوسط نسبت های Nb/Yb و Ta/Yb بوده و یک منشا غنی شده (EMORB) را نشان می دهد. علاوه بر این مقادیر بالای Th، U و Pb بیانگر تاثیر سیالات محیط فرورانشی یا آلودگی پوسته ای در ژنز این گدازه ها است. https://ijp.ui.ac.ir/article_23555_bd4ceed06ca6d2c7dd6c5ecac6311977.pdf