دانشگاه اصفهان پترولوژی 2228-5210 9 4 2019 02 20 Carbinatitic magmatism evidence in the Quaternary volcanic rocks in the west of Nowbaran, NW of Iran شواهد ماگماتیسم کربناتیتیی در سنگهای آتشفشانی کواترنری غرب نوبران، شمال غرب ایران 189 220 23556 10.22108/ijp.2019.113441.1098 FA بهمن رحیم زاده گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران ایوب ویسی نیا گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان میکله لوسترینو گروه زمین شناسی، دانشگاه ساپینزا، روم، ایتالیا ساموئله آگوستینی انستیتو علوم زمین و منابع معدنی، CNR، پیزا، ایتالیا Journal Article 2018 10 16 The fourteen numbers of ultrabasic volcanoes eruption in the west of Nowbaran are located in the west margin of Iranian central zone near to the Sanandaj-Sirjan zone. The combination of volcanic material consists mainly of low viscosity lava and in some cases pyroclastic material. According to the petrography and geochemical data, these rocks are nephelinite and melilite-nephelinite. Several chemical characterizations such as low content of SiO2, high rate of CaO and MgO, depleted from HFSE and enrichment of LILE, shown the magma originated from depleted mantle source. Ti and Nb negative anomalies presented the subduction component for this magma source. The Nawbaran magma with sodic-alkaline nature, formed within plate geodynamic environment. The geochemical evidences have shown the magma originated from enrichment garnet-lherzolite mantle with low partial melting (1-3%) in the 90 to 110 km depth of earth surface. Existence of mantle calcite, calcium rich apatite and perovskite whit the high rate of CaO and MgO in the rocks composition signed the carbonated component and carbonate metasomatism is candidate for the evolution of west Nawbaran young magmatism. تعداد چهارده آتشفشان الترابازیک به سن کواترنری در غرب نوبران فوران یافته‌اند که از نظر ساختاری در لبه غربی زون ایران مرکزی و به فاصله اندکی از زون سنندج-سیرجان واقع شده‌اند. ترکیب مواد آتشفشانی به طور عمده از گدازه‌های روانرو و در مواردی از مواد آذرآواری تشکیل شده است. براساس مطالعات پتروگرافی و ژئوشیمی این مجموعه در دو دسته "نفلینیت و ملیلیت‌نفلینیت" قرار می-گیرند. از ویژگی‌های این سنگ‌های نفلینیتی مقدار SiO2 پایین، مقدار بالای CaO و MgO، تهی‌شدگی نسبی از HFSE و غنی‌شدگی از LILE است که احتمال تشکیل این سنگ‌ها از یک منشأ غنی شده را نشان می‌دهد. آنومالی منفی Ti و Nb در نمودارهای عنکبوتی شواهد مرتبط با فرورانش را مطرح می‌کند. سرشت ماگمای غرب نوبران آلکالن از نوع سدیک است که در یک محیط داخل صفحه ای تشکیل شده است. شواهد ژئوشیمیایی نشان می‌دهد که ماگما از گوشته گارنت لرزولیتی غنی شده با ذوب بخشی 1 تا 3 درصدی در ژرفای 90 تا 110 کیلومتری مشتق شده است. وجود کلسیت گوشته‌ای، آپاتیت کلسیم‌دار و پرووسکیت به همراه مقدار بالای CaOو MgO در ترکیب سنگ‌ها و مشابهت با نمونه‌های مشابه دنیا، وجود مولفه کربناتیتی را تایید می‌کند که عامل تحول ماگماتیسم جوان غرب نوبران می‌تواند ناشی از متاسوماتیسم کربناتیتی باشد https://ijp.ui.ac.ir/article_23556_b6c8741f1043cad9691a070fe2afdff3.pdf