پتروژنز و جایگاه تکتونیکی مجموعه آذرین نفوذی بکتر (جنوب سنقر، غرب ایران)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی رشته پترولوژی

2 دانشکده علوم زمین دانشگاه خوارزمی تهران

3 زنجان، دانشگاه زنجان، دانشکده علوم، گروه زمین شناسی

10.22108/ijp.2024.137533.1298

چکیده

مجموعه آذرین نفوذی بکتر در شهرستان سنقر، استان کرمانشاه و از نظر تقسیمات تکتونیکی-رسوبی در زون سنندج-سیرجان قرار دارد. بر اساس مطالعات صحرایی، سنگ‌شناسی و ژئوشیمی ترکیب مجموعه نفوذی شامل گابرو، سینیت، آلکالی سینیت و کوارتز سینیت است. در مطالعات سنگ‌نگاری بافت‌های هیپ‌ایدیومورف گرانولار، پوئی‌کلیتیک، پرتیت و گرانوفیری و همچنین بافت غربالی در سینیت‌ها مشاهده می‌گردد و کانی‌های عمده در آن آلکالی‌فلدسپار، پلاژیوکلاز ، کلینوپیروکسن، آمفیبول و بیوتیت می‌باشد. داده‌های ژئوشیمیایی حاکی از آن است که این سنگ‌ها ماهیت آلکالن دارند. شواهد بافتی مانند بافت‌های ناتعادلی مانند بافت غربالی در پلاژیوکلاز، را می‎توان به یا تحولات ماگمایی در حین جایگزینی در حجرات ماگمایی متعدد و اختلاط بین فازهای تفریق یافته در این مخازن فرعی با پوسته و ماگمای مافیک نسبت داد. خصوصیات صحرایی و شواهد میکروسکوپی و همچنین ژئوشیمی این سنگ ها بیانگر منشاء مشترک بین فازهای مافیک و اسیدی است. ذوب جزئی و اختلاط مهمترین عامل تکوین سنگ‌های نفوذی منطقه است. این فرآیند توسط نسبت La/Yb در مقابل La محرز می‌گردد. نتایج بدست آمده در این پژوهش شامل غنی‌شدگی عناصر LREE در مقایسه با HREE، آنومالی مثبت Pb، تهی شدگی عناصر Nb و Ti، و سایر نتایج، نقش احتمالی آلایش پوسته‌ای در بخش‌های اسیدی مجموعه بکتر است روندهای مشاهده شده در تحول ماگمای سازنده این توده نفوذی وابستگی مذاب‌های مولد اینتوده نفوذی به فازهای کششی بعد از برخورد و پشت کمان ماگمایی را بیان می‌کند. الگوهای ژئوشیمی ارائه شده بیانگر این است که ماگمای مادر مجموعه سنگی مورد مطالعه شامل بخش اسیدی (سینیتی) و بخش بازیک (گابروئی) از یک

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Petrogenesis and Tectonic Implications of Bakter intrusive complex (south of Sonqor, western Iran),

نویسندگان [English]

  • Jamal Meshmayi 1
  • shahryar Mahmoudi 2
  • Mir Ali Asghar Mokhtari 3
1 تهران - خیابان مفتح - پلاک 43، دانشگاه خوارزمی، دانشکده علوم زمین
2 تهران- خیابان مفتح - پلاک 43 - دانشگاه خوارزمی - دانشکده علوم زمین
3 زنجان، دانشگاه زنجان، دانشکده علوم، گروه زمین شناسی
چکیده [English]

The Bacter intrusive igneous complex is located in Sanghar city area, Kermanshah province and in terms of tectonic-sedimentary divisions, it is located in the Sanandaj-Sirjan zone. Based on field studies, petrology and geochemistry, the composition of the intrusive complex includes gabbro, syenite, alkali syenite and quartz syenite. In petrographic studies, hyperidiomorphic granular, poikilitic, perthite and granophyric textures as well as sieve texture are observed in syenites and the main minerals are alkali feldspar, plagioclase, clinopyroxene, amphibole and biotite. Geochemical data indicate that these rocks are alkaline in nature. Textural evidence, such as disequilibrium textures such as sieve texture in plagioclase, can be attributed to either magmatic transformations during emplacement in multiple magma cells and mixing between the differentiated phases in these sub-reservoirs with crustal and mafic magma. Field characteristics and microscopic evidence as well as geochemistry of these rocks indicate a common origin between mafic and acidic phases. Partial melting and mixing are the most important factors in the formation of intrusive rocks in the region. This process is determined by the La/Yb ratio against La. The results obtained in this research include the enrichment of LREE elements compared to HREE, positive anomaly of Pb, depletion of Nb and Ti elements, and other results, the possible role of crustal pollution in the acidic parts of the Bacter complex. It expresses the dependence of intrusive mass-generating melts on post-collision extensional phases and behind the magmatic arc. The presented geochemical patterns indicate that the mother magma of the studied rock complex, including

کلیدواژه‌ها [English]

  • Neotethys
  • Back arc
  • syenite
  • Bakter
  • Sanghar

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 19 اردیبهشت 1403
  • تاریخ دریافت: 07 خرداد 1402
  • تاریخ بازنگری: 14 بهمن 1402
  • تاریخ پذیرش: 19 اردیبهشت 1403